Piraterij – Matt Mason
Piraterij probeert verbanden te leggen tussen bewegingen uit het verleden die baanbrekend waren, die uitzonderlijk waren, die voor opschudding zorgden en de huidige file-sharing en open source communities. In de omschrijving achter op het mooi vormgegeven boek staat het volgende: “Piraterij is een verfrissend en baanbrekend boek over ideeen, bronnen, creativiteit en ondernemerschap. Zeker de laatste term is absoluut waar. En hoewel de links-radicale beweging geregeld wordt genoemd, heeft het boek echter weinig constructieve kritiek op het huidige systeem.
Punkkapitalisme!?
Vermakelijk geschreven, maar in het boek Piraterij wordt beschreven hoe bedrijven gebruik kunnen maken van jeugdculturen om nog meer geld te verdienen. Soms over de rug van de desbetreffende jeugdcultuur, soms hand in hand met de jeugdcultuur. Maar zoals altijd het geval is in het kapitalistische systeem, zijn het enkelen die genieten van de (economische) welvaart. The Sex Pistols bij de punks, 50 cent bij de hiphop. Terwijl het boek in eerste instantie veel weg lijkt te hebben op kritiek op de bestaande instanties, is Orwell’s Animal Farm op zijn plaats: “the pigs turn on the faces of their masters”.
Ik vind dit jammer omdat ik het absoluut geen straf vond om het boek te lezen wat bol staat mooie en verhalen, inspirerende acties en treffende anekdotes. Deze omschrijvingen leiden echter tot niks. Geen conclusie, behalve dat wat ik zojuist hierboven heb omschreven: hoe kunnen rebelse uitingen binnen de (veelal Westerse) samenleving gebruikt worden om ook daar een slaatje uit te slaan. In Piraterij worden zoveel aspecten omschreven zonder de diepte in te gaan. De conclusie die ik er zelf aan verbind, passen binnen mijn anarchistische idealen. Het zijn echter hele andere verbanden die Matt Mason (de auteur) voor ogen heeft.
Desalniettemin wil ik twee mooie zinnen u niet onthouden. Net als de auteur zal ik deze toepassen op mijn manier en geheel binnen de context plaatsen die mij goed dunkt. Laat de piraat in mij losbranden!
Goede daden doen en goede inkopen doen gaan steeds meer op elkaar lijken.
Een maandelijkse donatie op de bankrekening van Greenpeace of Fairtrade koffie kopen gaat dit systeem van staat en kapitaal niet omver werpen. Hoewel ik een voorstander ben van actie op alle niveaus, wil ik heel duidelijk aangeven dat het kopen van goederen geen enkele revolutionaire waarde heeft. Het verrichten van daden is iets anders dan het consumptiegedrag afstemmen op etiketten. Dan maar alles bij de Appie Hein of Lidl kopen en de cynicus in ons laten zegevieren? Neen. Werken aan een manier waarin het lijntje tussen de productie en de consumptie van goederen en diensten zo klein mogelijk is, zonder winstbejag. Jaan.
De gedachte achter DIY is dat mensen onafhankelijker worden.
Dit citaat bouwt voort op de laatste regel van mijn bovenstaande alinea. De gedachte achter DIY is politiek, het maakt het individu onafhankelijk(er) van het heersende systeem. Dit systeem heeft haar tentakels in de dagen overal in door gevoerd. We zijn totaal afhankelijk geworden van een destructieve manier van (samen)leven waarin maar een ding telt: economische groei. DIY gaat terug naar de oorsprong en kijkt naar de talenten, kwaliteiten en behoeftes van de mens. Je wacht niet af als passieve consument, je werkt actief mee aan de wereld waar je je in begeeft.
Uit mijn eigen ervaring weet ik dat er tal van bandjes zijn die alles zelf doen. Muziek maken, tours boeken, albums opnemen, lay-out voor deze albums ontwerpen, drukken en verspreiden etc. Het idee is simpel: we doen het zelf om zo onafhankelijk mogelijk te zijn.
DIY = DIT
Do It Yourself gaat hand in hand met Do It Together. Samen kan je veel meer bereiken dan in je eentje. Bovendien kan niemand alles zelf, ook al zou je het van tijd tot tijd willen. Het voorbeeld van de DIY bandjes is hier sprekend. De band kan samen muziek maken, maar wellicht geen instrumenten maken. Zij kunnen wellicht prima tours boeken omdat zij veel contacten hebben in allerlei steden door heel Europa, maar de afzonderlijke shows moeten door locals georganiseerd worden.
Voor en tegen
De DIY mentaliteit kan breder getrokken in sociale strijd. We moeten de wereld die we zo graag willen zien zelf creëren. Niemand zal dat voor ons doen. Sterker nog, er is alle reden tot wantrouwen verandering van bovenaf plaats vindt. Om de onafhankelijkheid en de veerkrachtigheid van de beweging zo groot mogelijk te maken, moet de strijd grofweg op twee manieren gevoerd worden: de voor-beweging en de tegen-beweging.
De voor-beweging werkt aan de alternatieven. De opbouw van gemeenschappen waarin alles vertegenwoordigd wordt: huisvesting, zorg, voedsel etc. Kraakpanden, voedselcoöperaties, drukkerijen en volkskeukens zijn hier sprekende voorbeelden van. De tegen-beweging werkt zoveel mogelijk aan het omverwerpen van de huidige machtsstructuren. Deze beweging valt aan of verdedigt de bovengenoemde voor-beweging.
Dit bovenstaande heeft vrijwel niets te maken met het boek. “Een managementboek”, was de conclusie van S. Ik ben het eens met deze conclusie. Leuk en vermakelijk om te lezen, maar er staat veel flauwekul in. Bovendien had ik gehoopt dat er links werden gelegd met de klassieke piraterij. Met roodbaard, met kielhalen, ooglapjes en houten benen. Maar het mocht niet baten. Nogmaals: Jammer.
